Skip to content
तळटीपFootnote

भाषा-अवकाशाची चर्चा करणारे व्यासपीठ

मेनू
  • पहिले पान
  • तळटीप खंड – १
मेनू

शब्दलेखन

ऑगस्ट ६, २०२५ऑगस्ट 16, 2025 कल्याण जोशी आणि मनोहर राजर्षि

संगणक आणि भ्रमणध्वनीवर चालणारे, देवनागरीत लिहिलेला मराठी शब्द बरोबर आहे की नाही हे सांगणारे ‘शब्दलेखन’ हे उपयोजन आहे. याचे निर्माते/प्रवर्तक कल्याण जोशी आणि मनोहर राजर्षि यांनी सुरुवातीला उपलब्ध पुस्तकांचा आधार घेऊन मराठी व्याकरणाचा अभ्यास केला. संगणकाला व्याकरण शिकवण्याचे आव्हान पेलताना शब्दकोशांचाही उपयोग झाला. नामांचे सामान्यरूप सिद्ध करताना तिन्ही लिंगातील नामांचे मिळून किमान साठ प्रकार असावेत, असे लक्षात आले. विशेषणांची वर्गवारी, सकर्मक-अकर्मक धातू, धातुसाधित नामे व विशेषणे अशा रूपांची व्यवस्था लावली. याशिवाय प्रत्येक नियमाला असणारे अपवाद, तज्ज्ञांमध्ये काही शब्दांबाबत असलेले मतभेद, जोडशब्दांचे सामान्यरूप इत्यादि प्रत्येक मुद्दा स्वतंत्रपणे, पुष्कळ वेळ देऊन हाताळावा लागला. या आज्ञावलीची तपासणी करण्यासाठी सांख्यिकी पद्धतींचा वापर केला. संगणकाबरोबरच भ्रमणध्वनीवरही हे उपयोजन उपलब्ध करण्यासाठी प्रयत्न केले. हे करताना आलेले रोचक अनुभव, अडचणींवर केलेली मात यांचा आढावा घेणारी ‘शब्दलेखन’ या उपयोजनाच्या यशस्वी निर्मितीची गाथा निर्मात्यांच्याच शब्दात…

पूर्ण मजकूर वाचण्यासाठी वार्षिक वर्गणीदार व्हा

ही सामग्री फक्त वार्षिक वर्गणीदार सदस्यांसाठी उपलब्ध आहे.

आत्ताच सदस्य व्हा

आधीच सदस्य आहात? येथे लॉगिन करा

Already a member? Log in here

तळटीप - खंड १

  • राष्ट्रभाषा आणि राजभाषा; भारतीय संघराज्यातील राष्ट्रभाषेची संकल्पना: एक विश्लेषण ​ प्रकाश निर्मळ
  • हिन्दी मराठी वाद नाही, मुद्दा आहे! ​ डॉ. सुधीर देवरे
  • मराठी व बंगाली दशपदीचा तौलनिक अभ्यास ​ डॉ. जयश्री पाटणकर
  • मराठी च, ज, झ ह्यांचे उच्चारण भेद ​ प्रा. अरविंद भांडारी
  • दोन टिपणे ​ प्रा. विजया देव
  • शब्दलेखन ​ कल्याण जोशी आणि मनोहर राजर्षि

Navigation

मागे 1 2 3 पुढे

© 2026 तळटीपFootnote | Powered by Minimalist Blog WordPress Theme